جعفر حميدى

248

تاريخ اورشليم ( بيت المقدس ) ( فارسى )

قرارداد سايكس - پيكو در سال 1915 بين دولتهاى انگليس و فرانسه بر سر تقسيم متصرفات آسيايى عثمانى قراردادى بسته شد . « سرمارك سايكس » از طرف انگليس و « ژرژپيكو » از طرف دولت فرانسه قراردادى كه به نام قرارداد سايكس - پيكو معروف گشت منعقد كردند . در همين حال دولت انگليس با شريف حسين [ 3 ] كه از طرف دولت عثمانى حاكم مكه بود . مذاكراتى به عمل آورد بدين مضمون كه انگليس ، شريف مكه را در برابر شورش با عثمانى حمايت كند و اعراب را تنها نگذارد . همچنين قرارداد سايكس - پيكو به اطلاع دولت روسيه تزارى نيز رسيد و آن دولت نيز با گرفتن امتيازاتى با بستن قرارداد موافقت نمود . در 16 آوريل 1916 ، موافقتنامه‌اى بين سه دولت انگليس ، فرانسه و روس به امضا رسيد و به پيمان سازونوف « 1 » [ 4 ] معروف شد و مكمل پيمان سايكس - پيكو گرديد . و بالاخره اراضى دولت عثمانى بين سه دولت تقسيم شد كه سهم دولت انگليس در اين قرارداد ، نواحى جنوب عراق ، شهر بغداد ، بندر حيفا [ 5 ] و عكا در فلسطين بود . ماده ششم اين قرارداد دلالت بر بين‌المللى شناختن مسألهء فلسطين داشت . اين پيمان كه از دولت انگليس به خاطر متصرفات جديد خود بيش از همه از آن حمايت مىكرد ، از دولت ايتاليا كه مدعى ديگر اين ماجرا بود و همچنين از شريف حسين مخفى نگه داشته شد اما بعدا به خاطر منافع ايتاليا ، قرارداد ديگرى به نام قرارداد « سن ژان دومورين » انعقاد يافت . و نيز طبق قرارداد ديگرى به نام قرارداد « كلمانسو - للويدجرج » ، سهم متصرفى دولت انگليس وسعت بيشترى مىيافت . همزمان با شروع جنگ بين الملل اول ، انگليسها سعى كردند ، اعراب را عليه دولت عثمانى بشورانند . آنها با وعدهء حمايت به آنان ، قول دادند كه اتحاديه‌اى از كشورهاى عرب عليه دولت عثمانى بوجود آورند . بنابراين با ابن السعود ، امير نجد و امير حسين شريف مكه ، مذاكراتى را آغاز نمودند . شريف حسين كه از سوى دولت عثمانى به عنوان حاكم مكه برگزيده شده

--> ( 1 ) . Sasonov